LEONARDO DA VINCI
(1452 – 1519)
1452’de Vinci kasabasında, Floransalı zengin bir noter ile köylü bir kadının evlilik dışı çocuğu olarak dünyaya gelen Leonardo da Vinci, bu sebeple üniversitelerin dar kalıplarından muaf kaldı ve tek öğretmeni doğa oldu. Henüz 14 yaşında yaptığı sıra dışı çizimleri ve karalamaları babası Ser Piero’nun dikkatini çekti. Piero çizimleri toparlayıp Floransa'nın saygın ressamlarından ve aynı zamanda heykeltıraşlık ve kuyumculuk da yapan aile dostları Andrea del Verrocchio’ya götürdü. Böylece Verrocchio ustanın seçkin atölyesinin kapıları Leonardo için ardına kadar açılmıştı. Burada sadece resim değil; kimya, mekanik ve metalürji de öğrendi. Çırak olarak girdiği atölyede başlayan sanat yolculuğu, Fransa saraylarında kadar uzanacaktı.
Sadece Mona Lisa veya Son Akşam Yemeği gibi zamansız eserler üretmekle kalmamış; anatomik kadavra incelemeleri de yapmış ve yüzlerce yıl sonra icat edilecek olan uçan makine, helikopter ve zırhlı araç gibi pek çok mekanik sistemin ilk taslaklarını çizmiş evrensel bir dehaydı. Zihnindeki kusursuz fikirlere ulaşma tutkusu yüzünden pek çok projesini yarım bırakan Da Vinci, 1519’da Fransa’da hayata gözlerini yumduğunda, arkasında dünyayı bir ressamın gözü ve bir bilim insanının zihniyle sorgulayan muazzam bir miras bıraktı.
Da Vinci’nin Başlıca Eserleri:
Tabloları
Mona Lisa (La Gioconda): Dünyanın en ünlü tablosudur. Louvre Müzesi’nde sergilenen portre, dünyanın en çok ziyaret edilen eseri olarak bilinir.
Son Akşam Yemeği (The Last Supper): İsa'nın havarileriyle yediği son yemeği resmetmiştir. "İçinizden biri bana ihanet edecek" dediği anı kusursuz bir perspektifle anlatan duvar resmidir (Milano).
Kayalıklar Bakiresi (Virgin of the Rocks): Leonardo'nun ışık ve gölgeyi yumuşatarak kullanma tekniğini (Sfumato) en iyi gösteren çift versiyonlu eseri.
Kakımlı Kadın (Lady with an Ermine): Dönemin Milano Dükü'nün sevgilisini elinde beyaz bir kakımla (gelincik) tasvir ettiği, anatomi ve duygu ifadesi açısından önemli bir portredir.
Müjde (Annunciation): Leonardo'nun gençlik dönemine ait ilk büyük eseridir. Cebrail'in Meryem'e İsa'yı doğuracağını müjdelediği anı gösterir.
Bilimsel ve Anatomik Çizimleri
Vitruvius Adamı: İnsan vücudunun oranlarını, geometri ve matematiksel bir mükemmellikle (altın oran) birleştiren dünyaca ünlü çizimdir.
Rahimdeki Fetüs: Tıp tarihi için bir devrim niteliğinde olan, anne rahmindeki bir bebeğin pozisyonunu gösteren ilk doğru anatomik çizim olarak bilinir.
Kadavra ve Kas İncelemeleri: İnsanın kol, omuz, kalp ve sinir sistemini en ince kas lifine kadar gösteren yüzlerce sayfalık anatomik taslak hazırladı.
Mühendislik ve Tasarım Taslakları
Ornitopter (Uçan Makine): Kuşların kanat yapısından ilham alarak tasarladığı, günümüz helikopter ve planörlerinin atası olan uçuş aracı çizimleri.
Savaş Arabası (Tank): İçindeki insanların kollarla tekerlekleri döndürdüğü, her yönü kapalı, kaplumbağa kabuğuna benzeyen zırhlı araç tasarımı.
Haliç Köprüsü Tasarımı: 1502 yılında Osmanlı Padişahı II. Bayezid için İstanbul Boğazı/Haliç üzerine yapılması için tasarladığı, ancak o dönem "teknik olarak imkânsız" görülüp yapılmayan devasa tek kemerli köprü projesi.
HAZIRLAYAN: E. Burcu BİLGİLİ












